Innowacje i projekty
- Kreatywne Litery 2026/2027
- Czytusiowy Pamiętnik – codzienne czytanie z misiem 2026/2027
- „Eko-Atleci. Przyroda w ruchu” 2026/2027
- Learning vocabulary effectively 2026/2027
- Z ekologią na Ty 2025/2026
- Kreatywny świat liter 2025/2026
- Trening umysłu
- „Lingua latina antiqua est”
- Zakodowany czytelnik
- Z kodowaniem za pan brat
- Z ekologią na Ty
- Pięknie mówię w pracy na scenie
- Mój zeszyt jest OK - innowacja w klasie 3a 2023/2024
- Ożywiamy książki 2022/2023
- BohaterON 2021/2022
- “Gdy gaśnie pamięć ludzka, dalej mówią kamienie – 13 grudnia 1981 – PAMIĘTAMY!” 2021/2022
- Międzynarodowy Projekt Edukacyjny „Z kulturą mi do twarzy” 2021/2022
Kreatywne Litery 2026/2027
INNOWACJA PEDAGOGICZNA
„KREATYWNE LITERY”
1. Informacje podstawowe
Tytuł innowacji: „Kreatywne litery”
Rodzaj innowacji: metodyczna
Adresaci: uczniowie klasy I szkoły podstawowej
Czas realizacji: rok szkolny 2026/2027
Osoba realizująca: Katarzyna Koczy
Obszar realizacji: edukacja polonistyczna z elementami edukacji plastycznej, technicznej, ruchowej, muzycznej i przyrodniczej
Innowacja będzie realizowana w ramach bieżących zajęć edukacji wczesnoszkolnej, w powiązaniu z treściami zawartymi w podręczniku „Podróż z klasą” dla klasy 1, wydawnictwa Nowa Era.
Realizacja innowacji nie wymaga przeznaczenia dodatkowych godzin lekcyjnych. Podejmowane działania będą stanowiły uzupełnienie treści realizowanych podczas codziennych zajęć.
2. Podstawa prawna
Innowację opracowano w oparciu o:
- Ustawę z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 820 z późn. zm.);
- Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym (Dz.U. z 2026 r. poz. 378, zm. Dz.U. z 2026 r. poz. 958);
- program nauczania edukacji wczesnoszkolnej;
- treści edukacyjne realizowane z wykorzystaniem podręcznika „Podróż z klasą” dla klasy 1.
3. Wstęp i uzasadnienie wprowadzenia innowacji
Rozpoczęcie nauki w klasie pierwszej to dla dziecka czas intensywnego rozwoju wielu nowych umiejętności, wśród których szczególne znaczenie ma nauka czytania i pisania. Poznawanie liter wymaga koncentracji, sprawności manualnej, koordynacji wzrokowo-ruchowej, a także umiejętności kojarzenia głoski z jej znakiem graficznym.
Dzieci w młodszym wieku szkolnym najefektywniej uczą się poprzez działanie, zabawę, ruch i bezpośrednie doświadczenie. Z tego względu tradycyjne ćwiczenia związane z poznawaniem oraz zapisywaniem liter warto wzbogacić o aktywności, które angażują różne zmysły i pozwalają uczniom na twórcze działanie.
Innowacja „Kreatywne litery” została opracowana jako uzupełnienie edukacji polonistycznej realizowanej w klasie pierwszej z wykorzystaniem podręcznika „Podróż z klasą”. Podejmowane działania będą dostosowane do kolejności poznawania liter oraz aktualnie realizowanych treści.
Uczniowie będą utrwalać litery nie tylko poprzez ich odczytywanie i zapisywanie, lecz także poprzez działania plastyczne, techniczne, sensoryczne, ruchowe oraz różnego rodzaju gry i zabawy językowe.
Wprowadzenie takich form pracy ma sprawić, że nauka liter będzie dla dzieci bardziej atrakcyjna, a jednocześnie będzie wspierała rozwój sprawności manualnej, percepcji wzrokowej i słuchowej, koncentracji uwagi, wyobraźni oraz kreatywności.
4. Cel główny innowacji
Głównym celem innowacji „Kreatywne litery” jest wspomaganie nauki czytania i pisania poprzez twórcze, aktywizujące i wielozmysłowe utrwalanie liter poznawanych zgodnie z treściami realizowanymi w podręczniku „Podróż z klasą”.
5. Cele szczegółowe
Realizacja innowacji ma na celu:
- rozwijanie umiejętności rozpoznawania liter drukowanych i pisanych;
- utrwalanie związku między głoską a odpowiadającą jej literą;
- doskonalenie prawidłowego kreślenia liter;
- rozwijanie analizy i syntezy słuchowej;
- rozwijanie percepcji wzrokowej;
- doskonalenie umiejętności dzielenia wyrazów na sylaby i głoski;
- rozpoznawanie miejsca głoski w wyrazie;
- doskonalenie sprawności grafomotorycznej;
- usprawnianie motoryki małej;
- rozwijanie koordynacji wzrokowo-ruchowej;
- wzbogacanie słownictwa uczniów;
- rozwijanie zainteresowania czytaniem i pisaniem;
- pobudzanie wyobraźni oraz kreatywnego myślenia;
- rozwijanie samodzielności;
- kształtowanie umiejętności współpracy w parach i grupach;
- zwiększanie aktywności uczniów podczas zajęć;
- budowanie pozytywnej motywacji do nauki;
- rozwijanie wiary we własne możliwości;
- czerpanie radości z nauki poprzez zabawę i twórcze działanie.
6. Założenia innowacji
Innowacja będzie realizowana systematycznie w ciągu całego roku szkolnego, równolegle z treściami edukacji polonistycznej realizowanymi z wykorzystaniem podręcznika „Podróż z klasą”.
Kolejność podejmowanych działań będzie dostosowana do kolejności wprowadzania liter oraz tematyki zajęć wynikającej z realizowanego materiału.
Innowacja nie będzie stanowiła odrębnego programu nauczania ani wprowadzała dodatkowych treści wykraczających poza możliwości uczniów klasy pierwszej. Jej zadaniem będzie wzbogacenie codziennych zajęć o atrakcyjne metody utrwalania poznawanych wiadomości i umiejętności.
Podejmowane aktywności będą dostosowywane do potrzeb i możliwości uczniów. Szczególne znaczenie będzie miała różnorodność proponowanych działań, tak aby każde dziecko mogło znaleźć odpowiednią dla siebie formę aktywności i osiągnąć sukces.
7. Sposób realizacji innowacji
Innowacja „Kreatywne litery” będzie realizowana podczas wprowadzania i utrwalania kolejnych liter zgodnie z materiałem zawartym w podręczniku „Podróż z klasą”.
Działania będą stanowiły naturalne uzupełnienie codziennej edukacji polonistycznej. Uczniowie podczas poznawania liter będą wykonywali zadania angażujące wzrok, słuch, dotyk, ruch oraz aktywność twórczą.
W ramach innowacji przewiduje się między innymi:
- układanie liter z patyczków, klocków, sznurków, guzików, pomponów oraz innych dostępnych materiałów;
- lepienie liter z plasteliny i mas plastycznych;
- kreślenie liter palcem na tackach z piaskiem, kaszą, mąką lub innym materiałem sensorycznym;
- wyklejanie i ozdabianie konturów liter;
- wykonywanie liter z materiałów naturalnych, np. liści, kasztanów, kamyków czy patyczków;
- tworzenie przestrzennych form liter;
- przedstawianie kształtów liter za pomocą własnego ciała;
- układanie liter wspólnie w parach i zespołach;
- kreślenie dużych liter w powietrzu i na różnych powierzchniach;
- przechodzenie po śladzie litery przygotowanej na podłodze;
- wyszukiwanie poznanych liter w książkach, czasopismach, napisach i najbliższym otoczeniu;
- wyszukiwanie przedmiotów i ilustracji, których nazwy rozpoczynają się określoną głoską;
- rozpoznawanie poznawanej głoski w różnych miejscach wyrazu;
- tworzenie ilustracji inspirowanych kształtem poznawanej litery;
- wykonywanie kolaży literowych;
- zabawy w „literowego detektywa”;
- rozwiązywanie zagadek słownych i obrazkowych;
- gry typu memory i domino;
- zabawy z literami ruchomymi;
- tworzenie sylab i prostych wyrazów z poznanych liter;
- segregowanie wyrazów i ilustracji według poznawanych głosek;
- zabawy ruchowe połączone z rozpoznawaniem liter;
- wykonywanie indywidualnych i grupowych prac związanych z aktualnie realizowaną tematyką.
Rodzaj aktywności będzie dobierany odpowiednio do poznawanej litery, tematyki zajęć, możliwości uczniów oraz materiału realizowanego w danym czasie.
8. Harmonogram realizacji innowacji
Miesiąc
Planowane działania
Wrzesień
Zabawy przygotowujące do nauki czytania i pisania. Ćwiczenia słuchowe, wzrokowe i grafomotoryczne. Rozpoczęcie poznawania i kreatywnego utrwalania liter zgodnie z podręcznikiem „Podróż z klasą”.
Październik
Kreatywne utrwalanie kolejnych poznawanych liter poprzez działania plastyczne, ruchowe i sensoryczne. Układanie, lepienie, wyklejanie i kreślenie liter.
Listopad
Kontynuowanie pracy z poznawanymi literami. Zabawy w rozpoznawanie głosek, wyszukiwanie liter w wyrazach i otoczeniu oraz tworzenie sylab i prostych wyrazów.
Grudzień
Utrwalanie kolejnych liter z wykorzystaniem różnorodnych materiałów i technik twórczych. Gry i zabawy literowe związane z aktualną tematyką zajęć.
Styczeń
Kreatywne działania z kolejnymi poznawanymi literami. Zabawy ruchowe, sensoryczne i językowe oraz utrwalanie wcześniej poznanego materiału.
Luty
Doskonalenie rozpoznawania, zapisywania i łączenia poznanych liter. Tworzenie ilustracji, kolaży oraz prac przestrzennych inspirowanych literami.
Marzec
Kontynuowanie poznawania i utrwalania liter zgodnie z realizowanym materiałem. Zabawy w układanie sylab, wyrazów i krótkich zdań.
Kwiecień
Utrwalanie liter, dwuznaków i innych zagadnień pojawiających się w podręczniku. Wykorzystywanie materiałów naturalnych oraz działań związanych z tematyką wiosenną.
Maj
Gry i zabawy językowe utrwalające poznane litery. Zadania indywidualne i zespołowe rozwijające umiejętność czytania, pisania oraz twórczego posługiwania się poznanymi literami.
Czerwiec
Utrwalanie poznanego materiału. Zabawy z alfabetem, podsumowanie całorocznych działań oraz przygotowanie klasowego „Kreatywnego alfabetu”.
Harmonogram ma charakter elastyczny. Tempo realizacji innowacji będzie dostosowane do bieżącej pracy z podręcznikiem „Podróż z klasą”, możliwości uczniów oraz potrzeb zespołu klasowego.
9. Metody pracy
Podczas realizacji innowacji wykorzystywane będą:
- metody praktycznego działania;
- metody polisensoryczne;
- metody aktywizujące;
- metoda zabawowa;
- gry dydaktyczne;
- ćwiczenia grafomotoryczne;
- zabawy słuchowe;
- zabawy ruchowe;
- działania plastyczne i techniczne;
- obserwacja;
- doświadczenie;
- elementy pedagogiki zabawy;
- ćwiczenia rozwijające twórcze myślenie.
10. Formy pracy
W zależności od rodzaju wykonywanego zadania wykorzystywane będą:
- praca indywidualna;
- praca w parach;
- praca w małych grupach;
- praca zespołowa z całą klasą.
11. Środki i materiały dydaktyczne
Do realizacji działań wykorzystywane będą materiały dostępne w sali lekcyjnej oraz materiały codziennego użytku, między innymi:
- podręcznik i ćwiczenia „Podróż z klasą”;
- litery ruchome;
- karty obrazkowe;
- gry i układanki edukacyjne;
- papier kolorowy;
- brystol;
- bibuła;
- plastelina;
- masy plastyczne;
- farby i kredki;
- włóczka i sznurki;
- patyczki;
- klocki;
- guziki i pompony;
- tacki z materiałem sensorycznym;
- materiały naturalne, takie jak liście, kasztany, kamyki czy szyszki;
- czasopisma, książki i inne materiały zawierające tekst drukowany.
Dobór materiałów będzie uzależniony od aktualnie podejmowanych działań i dostępnych możliwości.
12. Przewidywane efekty dla ucznia
Zakłada się, że udział w innowacji przyczyni się do tego, że uczeń:
- lepiej rozpoznaje i zapamiętuje poznawane litery;
- prawidłowo kojarzy głoskę z odpowiadającą jej literą;
- sprawniej dokonuje analizy i syntezy słuchowej;
- poprawia sprawność grafomotoryczną;
- doskonali technikę pisania;
- sprawniej tworzy sylaby i wyrazy;
- rozwija zainteresowanie czytaniem;
- wzbogaca swoje słownictwo;
- rozwija wyobraźnię i kreatywność;
- sprawniej posługuje się różnymi materiałami i technikami;
- chętniej podejmuje aktywność podczas zajęć;
- rozwija samodzielność;
- potrafi współpracować z innymi;
- odczuwa satysfakcję z wykonywanych zadań;
- buduje pozytywne nastawienie do nauki czytania i pisania.
13. Przewidywane korzyści dla nauczyciela
Realizacja innowacji pozwoli na:
- wzbogacenie warsztatu pracy;
- stosowanie różnorodnych metod aktywizujących;
- lepsze dostosowanie zajęć do indywidualnych potrzeb uczniów;
- obserwowanie dzieci podczas różnych form aktywności;
- zwiększenie atrakcyjności zajęć edukacyjnych;
- wspieranie uczniów mających trudności w opanowywaniu umiejętności czytania i pisania;
- rozwijanie zainteresowań i uzdolnień dzieci.
14. Przewidywane korzyści dla szkoły
Realizacja innowacji może przyczynić się do:
- wzbogacenia oferty edukacyjnej szkoły;
- podnoszenia jakości pracy szkoły;
- promowania aktywnych i twórczych metod nauczania;
- rozwijania kreatywności uczniów;
- prezentowania prac i osiągnięć dzieci w przestrzeni szkolnej;
- tworzenia atmosfery sprzyjającej aktywnemu i radosnemu uczeniu się.
15. Ewaluacja innowacji
Ewaluacja będzie miała na celu sprawdzenie, w jakim stopniu podjęte działania przyczyniły się do osiągnięcia założonych celów.
Będzie prowadzona na bieżąco oraz po zakończeniu realizacji innowacji.
Wykorzystane zostaną:
- obserwacja aktywności i zaangażowania uczniów;
- obserwacja postępów w rozpoznawaniu i zapisywaniu liter;
- analiza wykonywanych przez dzieci prac;
- analiza postępów w zakresie czytania i pisania;
- rozmowy z uczniami;
- gry i zabawy podsumowujące;
- prezentacja zgromadzonych prac;
- wykonanie klasowego „Kreatywnego alfabetu”.
Istotnym elementem ewaluacji będzie również obserwacja, czy proponowane formy pracy zwiększają zainteresowanie dzieci nauką liter oraz zachęcają je do aktywnego udziału w zajęciach.
16. Podsumowanie
Innowacja pedagogiczna „Kreatywne litery” została opracowana z myślą o uczniach klasy pierwszej, którzy rozpoczynają naukę czytania i pisania.
Stanowi ona uzupełnienie treści realizowanych podczas edukacji wczesnoszkolnej z wykorzystaniem podręcznika „Podróż z klasą”. Nie wprowadza dodatkowego materiału programowego, lecz proponuje różnorodne sposoby utrwalania poznawanych liter poprzez zabawę, ruch, działania plastyczne, techniczne i sensoryczne.
Zastosowanie aktywnych oraz wielozmysłowych metod pracy ma umożliwić uczniom zdobywanie wiedzy w sposób dostosowany do ich wieku i naturalnej potrzeby działania. Jednocześnie podejmowane aktywności będą wspierały rozwój sprawności manualnej, percepcji wzrokowej i słuchowej, kreatywności, samodzielności oraz umiejętności współpracy.
Najważniejszym założeniem innowacji jest stworzenie takich warunków, aby poznawanie liter było dla pierwszoklasistów nie tylko elementem nauki, ale również okazją do odkrywania, tworzenia i czerpania radości z własnej aktywności.